زلف
ফারসি
[সম্পাদনা]ব্যুৎপত্তি
[সম্পাদনা]সম্পর্কিত زلفی (zolfi, “দরজার আংটা যা দিয়ে শিকল আটকানো হয়”), زلفین (zolfin, “দরজার আংটা; কোঁকড়ানো চুল, অলক”), زرفین (zorfin, “দরজার আংটা”), যা পরবর্তীতে ধার নেওয়া হয়েছে আরবি زُرْفِين (zurfīn, “আংটা; দরজার বল্টু বা আংটা; অলঙ্কৃত স্তম্ভের শীর্ষভাগ”), زُرُّوف (zurrūf, “চুলের কোঁকড়ানো অংশ”), নামধাতুজ زَرْفَنَ (zarfana, “বাঁকানো, কোঁকড়ানো করা; আংটা বা কোঁকড়ানো আকৃতির চিহ্ন দেওয়া”)। এগুলোর মূল রূপটি লিপিবদ্ধ হয়েছে زفرین (zofrin), যা সম্পর্কিত অবেস্তা 𐬰𐬠𐬀𐬭 (zbar, “বাঁকাভাবে হাঁটা”), 𐬰𐬠𐬀𐬭𐬀𐬚𐬀 (zbaraθa, “পা”), 𐬰𐬠𐬀𐬭𐬀𐬵 (zbarah, “পাহাড়”), সংস্কৃত ह्वृ (হ্ৱṛ, “বাঁকা বা কুঁজো হওয়া”)।
উচ্চারণ
[সম্পাদনা]- (Classical Persian) আধ্বব(চাবি): /zulf/
- (Iran, formal) আধ্বব(চাবি): [zolf]
- (Tajik, formal) আধ্বব(চাবি): [zulf]
| Readings | |
|---|---|
| Classical reading? | zulf |
| Dari reading? | zulf |
| Iranian reading? | zolf |
| Tajik reading? | zulf |
বিশেষ্য
[সম্পাদনা]زلف (প্রতিবর্ণীকরণ প্রয়োজন)
- কোঁকড়ানো চুল, অলক, বাবরি চুল
- تیره زلف ― tire zolf ― কালো চুল
- c. 800 CE, Firooz:
- سرو سیمین ترا در مشک تر
زلف فرخالت ز سر تا پا گرفت- (অনুগ্রহ করে এই উদ্ধৃতিটির একটি বাংলা অনুবাদ যোগ করুন)
- سرو سیمین ترا در مشک تر
উদ্ভূত শব্দ
[সম্পাদনা]অন্যান্য ভাষায়
[সম্পাদনা]- → আর্মেনীয়: զըլիֆ (zəlif), զիլիֆ (zilif), զուլֆ (zulf), զյուլֆ (zyulf)
- → আজারবাইজানি: zülf
- → বাংলা: জুলফি (zulfi)
- → Crimean Tatar: zuluf
- → জর্জীয়: ზილფი (zilpi)
- → গুজরাতি: જુલફું (julphũ)
- → হিন্দুস্তানি:
- → Khalaj: zulf
- → Northern Kurdish: zulf, zilf, zilif
- → Ottoman Turkish: زلف (zülüf, zülf)
- → পাঞ্জাবি: ਜ਼ੁਲਫ਼, زلف (zulf)
- → তুর্কমেন: zülp
তথ্যসূত্র
[সম্পাদনা]- Bartholomae, Christian (1904), Altiranisches Wörterbuch [Old Iranian Dictionary] (in জার্মান), Strassburg: K. J. Trübner, column 1699
- Dehkhoda, Ali-Akbar (1931–), “ফারসি”, in Dehkhoda Dictionary Institute, editors, Dehkhoda Dictionary (in ফারসি), Tehran: University of Tehran Press
- টেমপ্লেট:R:fa:Monchi-Zadeh:1990
- Steingass, Francis Joseph (1892), “ফারসি”, in A Comprehensive ফার্সি–ইংরেজি dictionary, London: Routledge & K. Paul
- Vullers, Johann August (1856–1864), “ফারসি”, in Lexicon Persico-লাতিনum etymologicum cum linguis maxime cognatis Sanscrita et Zendica et Pehlevica comparatum, e lexicis persice scriptis Borhâni Qâtiu, Haft Qulzum et Bahâri agam et persico-turcico Farhangi-Shuûrî confectum, adhibitis etiam Castelli, Meninski, Richardson et aliorum operibus et auctoritate scriptorum Persicorum adauctum (in লাতিন), volume II, Gießen: J. Ricker, page 138
উর্দু
[সম্পাদনা]ব্যুৎপত্তি
[সম্পাদনা]ধ্রুপদি ফার্সিزُلْف (zulf, “চুল, বিশেষ করে যদি এলোমেলো হয়”) থেকে কৃতঋণ। আরও জানতে পারস্যের ভুক্তিটি দেখুন।
উচ্চারণ
[সম্পাদনা]বিশেষ্য
[সম্পাদনা]زُلْف (zulf) ? (হিন্দি বানান ज़ुल्फ़)
শব্দবিভক্তি
[সম্পাদনা]আরও পড়ুন
[সম্পাদনা]- “উর্দু”, in اُردُو لُغَت (urdū luġat), Ministry of Education: Government of Pakistan, 2017.
- “উর্দু”, in ریخْتَہ لُغَت (rexta luġat) - Rekhta Dictionary [উর্দু dictionary with meanings in হিন্দি & ইংরেজি], Noida, India: Rekhta Foundation, ২০২৬.
- Qureshi, Bashir Ahmad (1971), “زلف”, in Kitabistan's 20th Century Standard Dictionary, Lahore: Kitabistan Pub. Co.
- Platts, John T. (1884), “زلف”, in A dictionary of উর্দু, classical হিন্দি, and ইংরেজি, London: W. H. Allen & Co.
- S. W. Fallon (1879), “زلف”, in A New Hindustani-ইংরেজি Dictionary, Banaras, London: Trubner and Co.
- John Shakespear (1834), “زلف”, in A dictionary, Hindustani and ইংরেজি: with a copious index, fitting the work to serve, also, as a dictionary of ইংরেজি and Hindustani, 3rd edition, London: J.L. Cox and Son, →OCLC
- আধ্বব উচ্চারণসহ ফারসি শব্দ
- ফারসি লেমা
- ফারসি বিশেষ্য
- ফারসি শব্দের প্রতিবর্ণীকরণের জন্য অনুরোধ
- ফারসি terms with collocations
- ফারসি terms with quotations
- ফারসি উদ্ধৃতির অনুবাদের জন্য অনুরোধ
- পাঞ্জাবি terms in nonstandard scripts
- ধ্রুপদি ফার্সি থেকে কৃতঋণ উর্দু শব্দ
- ধ্রুপদি ফার্সি থেকে আগত উর্দু শব্দ
- আধ্বব উচ্চারণসহ উর্দু শব্দ
- অন্ত্যমিল:উর্দু/ʊlf
- অন্ত্যমিল:উর্দু/ʊlf/1 syllable
- উর্দু terms in nonstandard scripts
- উর্দু noun
- উর্দু terms with redundant script codes
- উর্দু terms with redundant transliterations
- Requests for transliteration of Urdu terms
- ur:চুল